مقالات حقوقی - وکالت

تعداد مطالب و دانستنیهای موجود در آرشیو :

جستجوی متن بر اساس كلمات كلیدی :    

سایت مشاوره حقوقی و وکالت

موضوع مقاله : پرداخت ديه از بيت المال چگونه است؟ :

شرح :

گاهي اوقات شنيده مي‌شود که از سوي دولت (بيت المال) به ورثه مقتول ديه پرداخت مي‌شود. هر گاه شخص يا اشخاصي در اثر ازدحام کشته شوند و يا جسد مقتولي در خيابان و اماکن عمومي پيدا شود و نتوان اين قتل را به کسي منتسب کرد ديه از بيت المال پرداخت مي‌شود. فرقي نمي‌کند که متوفي به واسطه قتل عمد کشته شده باشد يا قتل غير عمد مانند قتل ناشي از بي احتياطي در امر رانندگي. پس اگر جسد فردي در اتوبان و يا جاده پيدا شود و پس از بررسي بدست آيد که آن شخص در تصادف کشته شده و تلاش مراجع انتظامي و قضايي نيز براي شناسايي مقصر بي نتيجه بماند در اين حالت ورثه اين شخص ديه او را از دولت دريافت مي‌کنند.

هرگاه کسي که مرتکب قتل عمد شده فرار کند و تا هنگام مردن به او دسترسي نباشد، پس از مرگ قصاص تبديل به ديه مي‌شود که بايد از مال قاتل پرداخت شود و اگر مالي نداشته باشد از اموال نزديک‌ترين خويشاوندان او پرداخت مي‌شود و اگر بستگاني نداشته باشد و يا اينکه داشته باشد ولي توانايي پرداخت ديه نداشته باشند ديه از بيت المال پرداخت خواهد شد.
در مواردي که عاقله (يعني بستگان ذکور نسبي پدر و مادر يا پدر به ترتيب طبقات ارث) مسوول پرداخت ديه از سوي مرتکب جرم است مانند موردي که فرد ديوانه يا کودک مرتکب قتل مي‌شود، هر گاه مرتکب جرم داراي عاقله نباشد يا عاقله نتواند ديه را در مدت سه سال بپردازد ديه از بيت المال پرداخت مي‌شود.

پرداخت ديه جرايم عمدي و شبه عمد (مانند قتل ناشي از بي احتياطي در رانندگي) بر عهده مرتکب جرم است. ولي اگر فرار کند از مال او گرفته مي‌شود و اگر مال نداشته باشد از بستگان نزديک او گرفته مي‌شود و اگر بستگاني نداشت و يا بستگان او فاقد بضاعت مالي بودند ديه از بيت المال پرداخت مي‌شود. < size="2">

  • < color="#A52A2A" size="2">هر گاه مرتکب قتل غير عمد فاقد تمکن مالي باشد و به اصطلاح اعسارش ثابت شود و دادگاه حکم به اعسار او صادر کند آيا مي‌توان ديه او را از بيت المال دريافت کرد؟
صدور حکم اعسار و ناتواني مالي محکوم به پرداخت ديه، از جمله موارد پرداخت ديه از بيت المال محسوب نمي‌شود. < size="2">

  • < color="#A52A2A" size="2">آيا پرداخت ديه از بيت المال فقط در مورد قتل است يا به صدمات بدني نيز قابل تسري است؟
گرچه در اين خصوص قانون ساکت است ولي برابر نظر برخي علماي حقوق و فقهاء مانند حضرت آيت الله خويي در کتاب تکلمه المنهاج در مواردي که ديه قتل بر عهده بيت المال است، ديه جرح نيز بر بيت المال است.

پرداخت ديه از بيت المال مستلزم رسيدگي و احراز شرايط قانوني و صدور حکم از دادگاه است و پس از صدور حکم و قطعيت آن ذينفع از طريق اجراي احکام دادگستري اقدام خواهد کرد. چنانچه بعد از پرداخت ديه قاتل شناسايي شود برابر مقررات تعقيب و مجازات مي شود و ديه را بايد به بيت المال مسترد کند. < size="2">

  • < color="#A52A2A" size="2">اگر عابري در حادثه رانندگي فوت شود و تقصير متوجه راننده نباشد آيا ديه اين شخص از بيت المال پرداخت مي شود؟
آنچه مسلم است در مواردي که عبور عابر پياده ممنوع است اگر عابر عبور کند و راننده‌اي که با سرعت مجاز و مطمئنه در حرکت باشد و وسيله نقليه‌ي او نقص فني نداشته باشد راننده مسووليتي در مورد ديه نخواهد داشت.
اما در خصوص اينکه جسد شخصي در خيابان پيدا شود و براي قاضي دليل بر وقوع قتل او از سوي شخص يا اشخاصي نباشد دادگاه بايد ديه او را از بيت المال بدهد.


از صفحه‌ي انجمن آزاد وکلاي دادگستري ايران در تلگرام < size="2">



مطالب مرتبط با این مقاله